LinkedIn Facebook Twitter Volg ons via
0_644365_banner_conferentie_tzorg_200x880.jpg

Verslag Ronde Tafel Conferentie 2017: 'Redzaamheid: zelf of samen?'

‘Redzaamheid: zelf of samen’, het prikkelende thema van de Ronde Tafel Conferentie afgelopen dinsdag 30 mei. Beleidsmakers van gemeenten waren op uitnodiging van Tzorg aanwezig in Hotel-Theater Figi te Zeist, om met elkaar te luisteren naar en spreken over mogelijkheden én onmogelijkheden ten aanzien van Zelfredzaamheid. Zelfredzaamheid, is dat nu een doel op zich of slechts een oplossing voor de tekorten binnen de Wmo?

Van prestatiegericht naar resultaatgericht
In zijn welkomstwoord schetste  Mark van den Berg, Directeur van Tzorg, kort de recente ontwikkelingen; ¨We hebben met z’n allen veel voor onze kiezen gekregen. Gemeenten hebben er veel verantwoordelijkheden bij gekregen en hadden daar weinig tijd en nog minder budget voor.¨

De gevolgen hakten erin. Gemeenten stonden voor een taak van formaat om hun beleid binnen de financiële kaders in te richten. Van prestatiegericht naar resultaatgericht met de verplichting om iedere burger waar nodig te compenseren, ervan uitgaande dat de eigen kracht van de cliënt voorop staat. Kwetsbare ouderen kregen geen of minder zorg en dreigden uit beeld te raken. Sommigen moesten afscheid nemen van hun vaste thuishulp en er werd een groter beroep gedaan op het eigen netwerk. De eigen bijdrage steeg en goede en betaalbare zorg was geen vanzelfsprekendheid meer.

Continu verandering vraagt om samenwerking
Aanbieders zagen de werkgelegenheid dalen. Minder budget en daardoor minder inzet van professionele ondersteuning met als gevolg een uitstroom van tal van zorgmedewerkers. Ondertussen zijn zij straks juist hard nodig door de dubbele vergrijzing die eraan komt. Tegelijkertijd neemt het ‘zwarte circuit’ toe. ¨Ook een reparatie met de Huishoudelijke Hulp Toelage (HHT) heeft het tij niet kunnen keren, doordat die doorgaans te laat is ingezet en veel administratie en afstemming vergt¨, aldus Mark.

Daarbij komt dat de dynamische markt continu aan verandering onderhevig is. Zo was er recent nog sprake van een nieuwe wetswijziging binnen de Wet langdurige zorg (Wlz). Wlz- cliënten hebben (straks) geen recht meer op een Wmo indicatie voor huishoudelijke ondersteuning. Een schone, leefbare woning is óók de verantwoordelijkheid van de Wlz- aanbieder. Hierdoor zouden Wlz- cliënten hun vertrouwde thuishulp vanuit de Wmo kwijtraken. Mark: ¨Door proactief de samenwerking te zoeken met Wlz-aanbieders zijn we er toch in geslaagd om veel cliënten hun vaste hulp te laten behouden."

Onderstaand een reactie van een van de deelnemers:

arnfp-170171-065.jpg

Duidelijk beleid per gemeente vereiste

Zowel gemeenten als zorginstellingen hebben een gezamenlijke doelstelling waarbij de cliënt centraal staat. Wat moet er gebeuren om de thuiszorg future-proof te maken? ¨Een duidelijk beleid per gemeente is daarvoor een eerste vereiste¨, betoogde Mark. ¨Er moet meer naar de samenhang tussen beleid en uitvoering worden gezocht. Kijk bij elke afweging binnen het sociaal domein goed naar de gevolgen voor de gemeente, de cliënt en de zorgaanbieder.¨ Reële tarieven zijn de volgende stap, via een Algemene maatregel van bestuur. ¨Dat creëert meer ruimte voor overleg en innovatie.¨

Volop mogelijkheden
Tzorg ziet tal van mogelijkheden om het beleid integraal en toekomstbestendig in te richten. Combinaties tussen huishoudelijke ondersteuning, individuele begeleiding en op termijn lichte persoonlijke verzorging. Mark: ¨Je hebt dan nog maar één gezicht aan de voordeur. Onze thuishulp kan vaak meer dan alleen maar schoonmaken. Laat die nu eens samen met de cliënt kijken waar behoefte aan is.¨ En, met een blik naar de Toekomstvisie Thuisondersteuning: ¨Integraal werken vergroot ook het perspectief voor onze medewerkers. Zeker met het oog op een nieuwe CAO voor huishoudelijke ondersteuning, los van de CAO VVT.¨

Bekijk hier de presentatie van Mark

Zelfredzaamheid, terminologie, utopie?

Vervolgens kwam Femmianne Bredewold, onderzoekster aan de Universiteit voor Humanistiek, aan het woord. Zij doet al jaren onderzoek naar de vraag: In hoeverre levert zelfredzaamheid nu betere zorg op? ‘Het veld’ - beleidsmakers en professionals - omarmt het uitgangspunt, maar in de praktijk is er nog veel terrein te winnen, blijkt uit haar eerste bevindingen.

Een tweetal factoren zorgt ervoor dat de zorg ondanks de wens om zelfredzaamheid te stimuleren in de meeste gevallen wordt overgenomen door professionals. Het netwerk van de cliënt is vaak zeer beperkt of overbelast. Ook de aard van de relaties (familierelaties die niet zelden onder druk staan, contact met de buren dat oppervlakkig is, de gelijkwaardigheid binnen vriendschappen die onder druk komt te staan) blijkt een belemmering te vormen.

Conclusie
Haar conclusie: het zijn juist niet de zelfredzame burgers die bij de gemeenten aankloppen. ¨Burgers die een beroep doen op professionals, hebben zelf meestal al alle mogelijkheden binnen hun eigen netwerk afgepeld. En als dat niet gebeurt, is er vaak schroom om buren, kennissen of vrienden iets te vragen.¨ Ook het ‘imago’ van zelfredzaamheid strookt nog niet met de nieuwe werkelijkheid. ¨Vroeger was je juist zelfredzaam als je bij professionals aanklopte. Dat is nu andersom. Die omslag in denken hebben mensen nog niet gemaakt¨, aldus Femmianne.¨
Toch kijkt Femmianne positief naar de toekomst. Wat verstaan we nu onder zelfredzaamheid? Als binnen gemeenten de visie op zelfredzaamheid helder is, kun je concrete concepten gaan bedenken en invullen, met alle instrumenten die daarvoor nodig zijn. Ook zijn ruimte en erkenning voor professionals en burgers van belang, zodat ze elkaar iets durven te vragen.

Bekijk hier de presentatie van Femmianne

arnfp-170171-135.jpg

Resultaatgericht indiceren

De resultaatgerichte visie en werkwijze ontwikkelt zich. ROGplus voert namens de gemeenten Maassluis, Vlaardingen en Schiedam de Wmo uit en werkt met een innovatief resultaatgericht indiceringssysteem.

Che Jansen, Manager Projecten & Contracten bij ROGplus, legt uit, ¨Voor ons was de belangrijkste vraag: hoe kunnen we de dienstverlening op het gebied van hulp bij het huishouden kwalitatief op niveau houden met 15% minder budget?¨.  Vanuit zijn verantwoordelijkheid voor de inkoop en het contractmanagement van alle maatwerkvoorzieningen binnen de Wmo benoemt hij het belang van goed indiceren. Zeker nu. De Centrale raad van beroep deed onlangs een uitspraak waaruit blijkt dat cliënten recht hebben op maatwerk en inzicht in wat zij concreet geïndiceerd krijgen.

Puntensysteem
ROGplus heeft een puntensysteem ontwikkeld. Gebaseerd op vaste criteria, zoals bijvoorbeeld de gezinssamenstelling en grootte van de woning, krijgt een cliënt punten toegekend die de zwaarte van de ondersteuning en de hoogte van het budget bepalen. De zorgaanbieder krijgt de ruimte om samen met de cliënt en zijn of haar netwerk afspraken te maken over de wijze waarop de ondersteuning wordt ingevuld.

Bekijk hier de presentatie van Che

Compaan, een tablet voor ouderen

Aan het einde van de inspirerende middag was het woord aan Joost Hermans, bedenker van de Compaan, een tablet die in zijn eigen worden ´omaproof´ is. Een makkelijk te bedienen technologisch hulpmiddel kan een rol spelen in de discussie rond zelfredzaamheid. Een mooi voorbeeld hiervan is Uden Ontzorgt, een pilot in Uden waarbij Tzorg een van de partners was.

Aansluiting houden dankzij technologie
Met de Compaan kunnen cliënten onder meer boodschappen en maaltijden  bestellen en een beroep doen op de was- en strijkservice. Het is een aansprekend voorbeeld van een vernieuwend zorgconcept dat laat zien hoe cliënten ook door technologie de aansluiting blijven behouden.

Bekijk hier de presentatie van Joost


Zelfredzaamheid heeft nog een weg te gaan
De middag en het thema zelfredzaamheid leverde veel interactie en discussie op. De  eenduidende conclusie was dat zelfredzaamheid nog een weg te gaan heeft, maar dat er ook licht aan de horizon is. De genodigden waren enthousiast over het initiatief van Tzorg om met elkaar te sparren over de dynamiek binnen de zorg, waarbij de wens om zelfredzaamheid te stimuleren en de ontwikkelingen binnen het Sociaal domein elkaar versterken, maar soms ook tegenwerken.

 

Enkele reacties

Miriam Biegstraten, beleidsadviseur voor het sociaal domein in Zaltbommel:

¨Ik ben hier sowieso heel wat wijzer geworden. Dat komt ook door mijn achtergrond; ik ben nog niet helemaal ingewerkt in de Wmo en heb veel nieuwe dingen gehoord. Het verhaal van ROGplus was heel herkenbaar: in Zaltbommel doen wij het op een soortgelijke manier. Wat ik vooral heel fijn vond, was dat de zaal zo interactief meedeed. Ik denk dat er niemand was die niets gezegd heeft.¨

Daniëlle Gruijters, contractmanager van de gemeente Nijmegen:

¨Ik vond het heel fijn om collega’s van andere gemeenten te ontmoeten. We zijn sinds vorig jaar overgegaan op resultaatgericht werken en het is heel prettig om ervaringen te delen. Ik heb heel veel nuttige info opgedaan, ook over de manieren waarop gemeenten indiceren. Dat is voor iedere gemeente toch weer anders.¨

Nicole van Ginkel, senior contractmanager van de gemeente Utrecht:

¨Het was een heel assertief gezelschap! Je zag aan alles dat iedereen nu meer ervaring heeft met de nieuwe Wmo. Voor mij was de bijeenkomst een feest der herkenning. Maar je ziet ook dat iedereen het anders invult. Bij de één denk je: hé, handige tip, bij de ander: leuk maar niet haalbaar.¨

Ilse Nefkens, inkoopadviseur van gemeente Rijswijk:

¨Vooral die sessie met de Compaan was leuk. Het is iets waar je weleens iets over hebt gelezen, maar als je er een demonstratie van krijgt is het toch heel anders.¨

Jeroen van den Berg, projectmanager bij het Werkgevers Service Punt in Den Haag:

¨Wat ik interessant vond was de visie van Tzorg in de introductie van Mark van den Berg; dat we meer toe moeten naar het combineren van zorgtaken. Landelijk lopen er al een aantal pilots om hulp in de huishouding te combineren met lichte verzorging. Tzorg speelt daar goed op in.¨

Waar is Tzorg actief?

Vul uw postcode in en ontdek of Tzorg ook in uw gemeente actief is.


Tzorg is 24 uur per dag
bereikbaar via
088-002 55 00
(lokaal tarief).

Mail ons